Zaawansowany sektor produkcyjny Estonii prężnie się rozwija, przynosząc korzyści partnerom handlowym na całym świecie, ale jak to się stało, że stała się ona dzisiejszym hubem inżynieryjnym?

Gdy osoby spoza naszego region myślą o Estonii, co sobie wyobrażają? Być może czerwone dachy i wieže Starego Miasta w Tallinie, które należy do najlepiej zachowanych średniowiecznych miast w Europie, albo nietknięte lasy i słynące z czystości powietrze naszej prowincji?

Są to z pewnością aspekty estońskiej tożsamości, z których jesteśmy niezwykle dumni, ale stanowią one tylko część tej historii. Kraj ten może pochwalić się najwyższą w Europie liczbą jednorożców na mieszkańca i jest matecznikiem głównych firm technologicznych, od Skype’a i Bolta po Wise oraz Playtech. Zarówno eu-LISA (główna agencja IT Unii Europejskiej), jak i Połączone Centrum Doskonałości ds. Cyberobrony NATO mają swoje siedziby w Tallinie.

Przemysł był najsilniejszym motorem wzrostu gospodarki Estonii w 2025 roku – wartość dodana wzrosła o 13,3%, a PKB generowane przez ten sektor przekroczyło w pierwszym kwartale 2026 roku 825 milionów euro. Produkcja urządzeń elektronicznych i elektrycznych należy do najszybciej rozwijających się gałęzi przemysłu w naszym kraju, przy czym maszyny i aparatura elektryczna stanowią jej ważny podsektor.

Ogólnie rzecz biorąc, Estonia zapewnia idealne środowisko do opracowywania i dostarczania zaawansowanych rozwiązań inżynieryjnych na całym świecie, przyjrzyjmy się zatem, dlaczego tak jest.

Estońska infrastruktura cyfrowa jest najlepsza na świecie

Opierając się na zasadach przejrzystości, interoperacyjności i bezpieczeństwa, Estonia dysponuje wysoce rozwiniętą infrastrukturą cyfrową, obejmującą podpisy elektroniczne, obowiązkowe krajowe dowody osobiste z warstwą elektroniczną (smart ID), e-Rezydenturę dla obcokrajowców oraz zasadę jednorazowego podawania danych („once-only”).

Wszystkie usługi publiczne są dostępne online (stan na grudzień 2024 roku), co usprawnia procesy administracyjne i eliminują zbędną biurokrację. Zgodnie z planami Cyfrowej Agendy 2030 (Digital Agenda 2030) do końca bieżącej dekady w całym kraju dostępne będą ultraszybkie, niezawodne i przystępne cenowo połączenia telekomunikacyjne, umożliwiające tworzenie oraz korzystanie z innowacyjnych usług bez względu na lokalizację.

Cyfryzacja jest dobrodziejstwem nie tylko w życiu publicznym, ale również w biznesie i przemyśle. Już teraz blisko 99% transakcji bankowych w Estonii jest realizowanych elektronicznie. Założenie firmy zajmuje mniej niż 20 minut, a rejestrację można przeprowadzić w całości przez internet.

Estońskie firmy są pionierami w cyfryzacji procesów w obszarze automatyzacji, robotyki i teleinformatyki (ICT) w łańcuchach produkcyjnych. Oprócz szybkiego wdrażania innowacji i prototypowania, rozwiązania cyfrowe oraz urządzenia inteligentne umożliwiają optymalizację procesów w czasie rzeczywistym i podnoszą wydajność administracyjną, co przekłada się na wymierne korzyści dla klientów w postaci łatwości prowadzenia interesów, jakości produktów i dotrzymywania terminów dostaw.

Estonia aktywnie stymuluje badania, rozwój i inwestycje

Innym sposobem, w jaki estoński rząd stara się stymulować wzrost i produktywność kraju, jest zachęcanie do prowadzenia prac badawczo-rozwojowych (B+R) oraz inwestycji w kluczowych sektorach, w tym w przemyśle produkcyjnym.

Spółki będące rezidentami oraz stałe placówki podmiotów zagranicznych (w tym oddziały) nie płacą podatku dochodowego od zysków zatrzymanych i reinwestowanych, co stanowi silny impuls dla przedsiębiorstw do przeznaczania środków na rozwój produktów oraz innowacje. Inwestycje zagraniczne i krajowe są również traktowane w świetle prawa na równych zasadach.

Inwestycje sektora prywatnego w B+R osiągnęły nowe szczyty w 2023 roku, kiedy to łączne wydatki na ten cel wzrosły do 702 mln euro, co stanowiło 1,84% PKB. Liderem tego wzrostu były przedsiębiorstwa prywatne, które przeznaczyły na ten cel 405 mln euro – najwięcej w historii pomiarów.

Rządowe środki wsparcia, takie jak Program Badań Stosowanych oraz uruchomienie Centrum Badań Stosowanych, służą dalszemu przyspieszaniu skalowania technologii i pomagają firmom w tworzeniu produktów o wysokiej intensywności wiedzy. SmartIC to kolejna inicjatywa, współfinansowana ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR) Unii Europejskiej, która wzmacnia pozycję Estonii w obszarze inteligentnej produkcji i podnosi jej globalną konkurencyjnę w przemyśle.

Wysoce wykwalifikowana kadra pracownicza w Estonii nie ma sobie równych

To nie przypadek, że Estonia zajmuje pierwsze miejsce w UE pod względem umiejętności podstawowych, wyróżniając się jako jedyny kraj, który osiągnął unijny cel we wszystkich dziedzinach: czytaniu ze zrozumieniem, naukach przyrodniczych i matematyce. Nasz system edukacji pozostaje jednym z najbardziej sprawiedliwych w Unii, minimalizując wpływ pochodzenia społeczno-ekonomicznego oraz miejsca zamieszkania na wyniki i potencjalne możliwości jednostki.

Technologia odgrywa kluczową rolę w edukacji już od najwcześniejszych etapów, wspierając, a nie zastępując tradycyjne metody nauczania skupione na rozwiązywaniu problemów i praktycznym eksperymentowaniu. Ta solidna podstawa umiejętności praktycznych i technicznych przekłada się na wysoce wykwalifikowaną, obeznaną z technologią kadrę pracowniczą – 86% dorosłych mówi w co najmniej jednym języku obcym, a odsetek osób z wykształceniem wyższego stopnia ma wzrosnąć do 48% do 2035 roku.

W obliczu dużego popytu na wykwalifikowanych pracowników, proste procesy zatrudniania i przejrzyste prawo pracy mają ułatwić rekrutację z zagranicy. Pozyskiwanie i zatrzymywanie międzynarodowych talentów będzie miało kluczowe znaczenie dla utrzymania wzrostu oraz konkurencyjności Estonii w obszarze zaawansowanej produkcji i elektrotechniki w miarę pogłębiania się niedoborów kompetencyjnych.

Zaawansowany sektor produkcyjny w Estonii przekształcił się w dynamiczną i zorientowaną na eksport gałąź gospodarki. W połączeniu ze strategicznym położeniem w Europie Północnej sektor ten cechuje się wyjątkową siłą dzięki wiodącej na świecie cyfrowej infrastrukturze kraju, wysoce wykwalifikowanym pracownikom technicznym oraz atrakcyjnym zachętom podatkowym na reinwestycje i badania i rozwój (B+R).

My w TE Energy jesteśmy dumni, że możemy działać w tak perspektywicznym i innowacyjnym kraju – i go reprezentować – który w dziedzinie zaawansowanej produkcji na świecie znacZnacznie przewyższa swoją wagę.